Мургоб

Сурати маркази Нохияи Мургоб

Сурати маркази Нохияи Мургоб

Ноҳияи Мурғоб яке аз калонтарин минтақаҳои кишвар буда қисими зиёди онро куҳҳо ташкил медиҳанд (99,9%) ва аҳолии он нисбати дигар ноҳияҳои Ҷумҳурӣ камтар мебошад (15 ҳаз. нафар дар 2015 сол).

Бо забони давалӣ ин ноҳия номи “Мурғоб” номида мешавад, ки такрибан 80% фоизи аҳолиашро тоҷикон ва 20%-и дигарро қирғизҳо ки асосан ба чорвопарварӣ ё ин ки аниқтараш ба қутоспарварӣ машғуланд ташкил медиҳанд.

Азбаски минтақаи Мурғоб дар баландии 3,7 км аз сатҳи баҳр ҷойгир аст, ҳаво дар ин ҷо ниҳоят хунук мебошад.

Масоҳати умумии ноҳияи Мурғоб 38,1 ҳазор километри квадратиро ташкил дода, маркази маъмурии он “шаҳраки Мурғоб” мебошад. Ин ноҳия ба 6-то ҷамоат тақсим мешавад, аз ҷумла:

  1. Аличур- 2,5 ҳазор аҳолӣ дорад;
  2. Мурғоб-7,5 ҳазор аҳолӣ дорад;
  3. Қизилработ – 1,9 ҳазор аҳолӣ дорад;
  4. Рангкул 1,4 ҳазор аҳолӣ дорад;
  5. Бердибаев 1,2 ҳазор аҳолӣ дорад;
  6. Қарокул 0,9 ҳазор аҳолӣ дорад;
Харитаи Мургоб

Харитаи Мургоб

Ноҳияи Мурғобро аз тарафи шимол Қиргизитон, аз шарқ Ҷумҳурии Хитой, аз ҷануб Афғонистон ва аз ғарб ноҳияхои ВМКБ аз он ҷумла: Ванҷ, Рӯшон Шуғнон, Рошқалъа, Ишкошим ва инчунин ноҳияҳои тобеи марказ (Ҷиргатол ва Тавилдара) иҳота менамоянд.

Ноҳияи Мурғоб аз соли 1924 ба Вилояти Мухтори Куҳистони Бадахшон дохил карда шудааст. Дар тарафи шарқи ин ноҳия даромадгоҳ ба дашти Медиани вуҷуд дорад. Инчунин дар ин ҷо пойгоҳи туристӣ, ва миқдори зиёди дарёҳоо ва кулҳо мавчуданд аз он ҷумла кули “Сарез” ва “Карокорум”.

Аз ноҳияи Мурғоб шоҳроҳи Помир мегузарад. Шоҳроҳи Помир ба шаимол ба тарафи Сари-тош баъдаш ба Ош (Қирғизистон), ва ба тарафи ҷанубу ғарб бо маркази ВМКБ – шаҳри Хоруғ (масофа аз Мурғоб то Хоруғ 300 км.) давом медихад. Ғайр аз ин дар ин ҷо дигар роҳ мавҷуд аст, ки он ба тарфи шарқи Мурғоб бо ағбаи (Кулма) тақрибан 80 км. бо заминҳои Хитой бо шоҳроҳи Қарақорум бар меояд. Ноҳияи Мурғоб дорои 625 км. роҳи мошин, ки аз инҳо 400-тоаш дорои аҳамияти ҷумхуриявианд.

Видеои нохияи Мургоб (9820):

Таърихи Мурғоб

Мудати дароз имон шуд ки Хитой соли 1983 хамчун истекоми русси дар Помир бо номи каравули Помир таъсис дода шуд.

Бинокори истеъком инженери харби штабс- капитан “Серебренников” буд. Баъдан бо дигар нашрхои дертар гуфта  шуд, ки Мургоб 26 июли соли1903 хамчун казармахои нави истекоми русси дар Помир бо номи ” каравули Помир” то ин чониб дар кишлоки Куни Курган чойгир буд.

Бинокори истеъком инженери харби подполковник Моисеев Николай Никитич буд ,ки зери огози сардори дастаи капитан Снесарева А.Е. Пештар дар ин чой дар соли 1892-93 истекоме бо номи каравули Шохчон (командир-капитани штаби Генерали Кузнецов. П.А) чойгир буд.

Кулик карокул

Кулик карокул

Иклими Мургоб

Иклими бо амплитудахои харорати хеле фарк мекунад: зимистон то -45 С ва тобистон то 15С. Кабатхои тахшини хамаги 350 мм дар як сол меборанд. Тахшинхо фасли аник надоранд, онхо метонанд зимистон е тобистон е ин ки хам тирамоху хам бахор биборанд.

Олами набототу хайвоноти Мургоб:

Нохияи Мургоб бо хайвонотхое, ки дар дигар минтакахои Точикистон вохурдан мумкин нест машхур мебошад, инхо Архар (намуди гусфанди “Маркополо”) ва инчунин Кутос. Дар ин нохия кариб ки ягон намуди боги мевадор нест модом, ки аз барои само ва набудани замини хосилхез дарахтони бахрадор намеруянд. Дар ончо гох-гох дарахтони ороиширо мисли дарахти санавбар ва сафедор дидан мумкин аст.

Иктисодиёти Мургоб:

Ахолии нохияи Мургоб пас аз сохтмони рохи автомобилгарди Душанбе-Хоруг-Мургоб, ки Точикистонро бо Хитой бо шоссеи #41 мепайвандад, ба навгонихо дар тичорат ва бехбудии зиндагии халк оварда расонд. Мургобро бисер туристон зиерат мекунанд ва инчунин  мусофироне, ки аз музди мардуми инчо истифода мебаранд. Даромади асосии мардумро чорвопарвари ташкил медихад. Дигар равандхои иктисоди дар инчо барпо кардан номумкин аст, зеро шароити географи ва иклим инро ичозат намедихад. Аз барои хамин шуда бисери вакт кисми чавонони инчо ба Душанбе е ин ки берут аз Чумхури рафта кор мекунанд. Ба тамоми ин шароитхои пасти иктисодии нохияи Мургоб нигох накарда дар ин чо 5-то намояндаи бонкхои инчои чо карда шудаанд. Маруми ин чо барои истифода бурдан аз телефони мобили аз компанияи Tcell истифода мебарад, зеро ин компанияи мобили бо параметрхои гуногунаш хело бакуват ба хисоб меравад.

Дар нохия ташкилоти давлатии унитарии “Чамаст” фаолият мекунад, ки ба истикрочи санги киматбахои рубин дар кони бо номи “Снежное” машгул аст, ва инчунин 14-то мактаби тахсилоти миена. Ташкилоти нохия ба гайр аз пешбарии махсулоти инчо, боз ба инкишофи раванди туристи машгуланд, яне ташкили маршрутхо ба сини кули Каракул, Яшилкул, Булункул, ва ба ташкили треккинг ва шикор барои туристони намуди экстримали.

Архар (Маркополо)

Архар (Маркополо)

Кутоспарвари

Кутос

Кули сарез

Кули сарез

 Фактҳо оиди Мурғоб:

Чумхури Хитой аз Чумхурии Точикистон територияи бахсталаби нохияи Мургобро соли 2011 кашида гирифт. Он кисми замине ки ба Хитой гузашта рафт 5,5%-и он заминеро ки аввалан ба он Пекин даъво дошт ташкил медод. Хамин тавр масоҳати Хитой ба 1 ҳаз. 158 километри мураба васеъ шуд, вазаминҳои Тоҷикистон бошад ба 1% кам гардид.

Қисми замини додашуда ба Хитой бо занҷираи куҳи Помир ҳамчунон аз дигар давлатхои Осиёи миёна ҳам мегузарад. Тоҷикистон яке аз якчанд мамлакатхои Осиёи миёна мебошад, ки бо Хитой ҳамсархад ҳаст. Соли 2010 Қазокистон пешниходи Пекинро оиди иҷораи милион гектар заминро барои коркарди лубиё ё инки ҷав, ки аз сарҳади Қазокистон мегузарад радъ кард.

Видео о Памирцах: 

Нишондиҳандаҳои асосии ноҳияи Мурғоб:

Ном ба забони милли:  ноҳияи Мурғоб
Номи дар забони модарӣ: Murғob
Ба раиси ноҳияи: Раиси
Кишвар: Тоҷикистон
Title: ноҳияи маъмурӣ
Дохил дар: Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон
Бар мегирад: 1 шаҳр, 6 ҷамоатҳои деҳот
Маркази маъмурӣ: шаҳраки Мурғоб
Сана Маълумот: 10/27/1932
забони расмї: Тоҷикистон
Аҳолӣ (2015): 15021
Сохтори миллӣ: тоҷикон ва Қирғизистон
Таркиби Confessional: мусалмон ва Бағдод
Самти (њаз.): 38,5 км² Масоҳат
Минтақаи вақт: UTC + 5
Ихтисороти: ШТ
Коди ISO 3166-2: TJ.GB.MR
Ҳамоҳанг: 38.12.16.11 ва 73.58.27.01 дар C
Кодекси Car: 04 ЉТ
Etnohronim: Murgabtsy
Баландӣ аз сатҳи баҳр (ба тадбирҳои): 4000
Кодекси Индекс: 736600
домейни Интернет: .tj
Кодекси рақамҳои автомашинаи: 01
Рамзи Телефон: (+992) 3553
Майдони умумии замин (га): 3.844.221
майдони обёришаванда (га): 2036
замини лалмӣ (га): 3.842.185
замини корам (га): 0
Биҳиштҳои (га): 0
Токзори (га): 0
Тут (га): 0
Марғзорҳои (га): 7760
Ситрусӣ (га): 0
Дар майдони назди ниҳолҳои (га): 0
Партофташуда (га): 0
Чарогоњњо (га): 534333
замини кишоварзӣ 10,2
Хонаҳо: 107
хочагихои дехкони (навъи колхози): 6
Сомонаи расмии: www.murgab.tj

Харитаи хиндаи Мургоб аз Google Map
Телефонхои сохторхои асосии давлатии Мургоб:
  • Маъмурияти нохия (8_3554) 21019;
  • Прокуратура (8_3554) 21043;
  • Суд ( 8_3554) 21441;
  • Комисариати харби (8_3554) 21191;
  • Милисия (8_3554) 21069;
  • Сухторнишон (8_3554)  21361;
  • Табобатхона (8_3554) 21064;
  • Агроинвестбонк (8_3554) 21707, 21708, 21811.
Водии мургоб

Води

Агроиневестбонки Мургоб

Бонк

Панорама

Панорама

Купрук

Купрук

Иқтибос аз суханронии Президенти кишвар Эмомалӣ Раҳмон ҳангоми боздид аз ноҳияи Мурғоб 25.07.2010с.

Мутобиқи Қарори Ҳукумати Ҷумҳурии 1 октябри соли 2008, тасдиқ тартиби савдои наздисарҳадӣ ва дар айни замон фаъолият бозорҳои наздисарҳадӣ дар нуқтаи сарҳади ба «Қулма-Karos».
Аммо ба беҳтар аз он илми ман, аз моҳи январ то моҳи апрели соли 2010 бонкҳо ва ташкилотҳои қарзӣ қарзҳои хурд ба сокинони майдони умумии 1 миллион сомонӣ (250 миллион $) дода мешавад.
кӯли зебо дар Тоҷикистон – Сарез, ки ҳаҷми оби нўшокї аст, ки 17 миллиард метри мукааб, дар ҳудуди ноҳияи Мурғоб ҷойгир шудааст.

Озеро Каракул на видео:

Боду хаво -обу хавои Мургоб:


 

Комментарии