Иншо дар бораи модар – кори курси

Навиштани иншо дар васи “Модар”  ин яке аз хама машхуртарин имтихонест барои хамагон. Дар ин сахифа дар бораи модарон дар мачму новобаста аз намуди махлуки дунё навишта шудааст. Хамин тавр МОДАР –и н намуди ҷонварест, ки ҷинси занона буда ягон тифлеро зода бошад. Калимаи «Модар»-ро на танҳо нисбати инсон-одам, балки нисбати ҳайвонон низ истифода бурда мешавад.

Дар забони тоҷикӣ модаронро ҳамчунин «Оча», «Очаҷон» «Апа», «Бибӣ», «Она», «Нана» ва «Мома» низ номгирӣ менамоянд. Яъне калимаи «Модар» асосан дар адабиётҳо (китобу маҷалаҳо) бештар навишта мешаваду вале дар асл байни ҷаъмият бештар «Оча» истифода бурда мешавад.

devushka-tajik-a45modar-gusАҷоибии калимаи Модар дар он аст, ки маҳз ин ном дар зиёда аз 50%-зи забонҳои ҷаҳон бо ҳарфи «М» оғоз ёфта ба ҳам бе ниҳоят монаданд.

Табиатан Модарон, бинобар сабаби ба дунё меоварда ва парваришкунанда мебошад онҳо нисбатан меҳрубонтар, пуртоқаттар, нозуктар, хушбуйтар ва хурдтар мешаванд. Ин ҷо як калимаи «зебоӣ» ба модарон ҳамроҳ нашуд, чун ки асосан табиатан зебоӣ дар қатори «бузургҷуссагӣ», «пурақлӣ», «боқуваттӣ», «босуръат будан»  асосан ба ҷинси мард алоқаманд аст. Масалан Хурус, Мурғобии нар, Буққа, Шери нар ва як қатор дигар ҷонварони нар нисбати ҷинси модинаи худ дар сифатҳои номбаршуда фарқкунанда мебошанд. Аммо байни одамизод зебоиро ба модарон лоиқ медонанд ва барои ҳамин ҳам занон ба усмаву сурмакунӣ машғуланд.

Модарон дар зиндагӣ асосан барои парвариши насли оянда машғул буда ҷисмонану рафторан аз мардҳо фарқ мекунанд ва барои кудакон хело азиз шуморида мешаванд.

 

Бояд гуфт, ки дар байни инсон ҷинси зан – модарон хело сергап мешаванду аз ҷиҳати илм чандон доно намешаванд. Ҷинси занона нисбатан ба макру фиреби хурдҳаҷм машғул шуда намехоҳад, ки марди ў бо дигар ҷинси занона алоқаи ҷинсӣ надошта бошад, вале дар дунё мардҳо бо як зан қаноатманд нестанд ва барои ҳамин ҳам меҳоҳанд соҳиби якчанд зан бошанд.

Гарҷанде модарон ҳоло дар байни одамон ҷинси иҷрокунанда ва тарсон аз мардҳо бошад, ҳам вале дар таърихи дури куҳам мувофиқи андешаи олимон модарон роҳбари ҷамъият будаанд. Ҳоло дар байни ҷамъияти Аврупоинажодиҳо модарон мақомашон қариб ба мардҳо баробар шуда ҳуқуқу мақомашонро дар ҷамъият меҳоҳанд ва талаб менамоянд ки баробар бошанд.

Ҳатто ҳолатҳое вомехуранд, ки модарон дигар намехоҳанд, ки фармонбардорӣ мардҳо бошанд ва барои ҳамин ҳам дар аврупо ҷамъиятҳои Феминстҳо (Feminist) солҳои 1850-1860 пайдо шуда мехоҳанд, ки онҳо низ мисли мардҳо кор кунанд, фармон диҳанд, истироҳат кунанд ва ғайра. Бесабаб иди Модарон ки 8-уми март таҷлил мешавад маҳз аз ҳамин сабаб аст. Барои ҳамин ҳам солҳои охир шахсони роҳбарикунандаи зан зиёд шуда аз табиатан вазифадории худ фаромуш кардаанд ва дар зоидану парвариши кудакон чандон майл надоранд.

Масалан Президенти Латвия – Даля Грибаускайте умуман шавҳар накардааст ва фарзандеро ҳам таваллуд накардааст ки уро ба гуруҳи модарон ворид карда намешавад. Дигар мисол ин Роҳбари кишвари Олмон – Ангела Меркел  ки у ҳам пир шудаасту вале ягон фарзанд надорад ва барои ҳамин ҳам уро низ модар гуфтан номумин аст.

 

Дар урфият агар ҷинси занона ягон фарзанд зоида натавонад пас дар забони тоҷики ўро «Қисир» меноманд ва бо онҳо муомилаи ҳаросона менамоянд, ки гуё онҳо бадбахтанд.

Замоҳои охир шумораи модарони ҷавон кам шуда истодаанд ва ба ин асосан сабаби мустақилии занҳо мебошад. Солҳои қадим духтарон дар сини 15-18 солагӣ алакай модар мешуданду дар парваришу тарбияи насли наврас машғул буданд. Вале ҳозир бошад духтарон баъди мактаби миёна мехоҳанд ба донишгоҳ дохил шаванду баъдан ба кор дароянду соҳиби як қадар донишу сармоя шуда пас он оила бунёд кунанд. Лек баъди ин солҳои тоқагӣ будан табиати онҳо майл барои оила сохтан то андозае кам мешавад. Барои ҳамин ҳам дар деҳот пирон мехоҳанд ки духтарон зудтар оиладор шаванду баъд аз паси хохиши худ машғул шаванд.

Олимон мушоҳида карданд ки дар Амрико солҳои ҷанги бузурги ҷаҳони духтарон дар сини соли 20-солагӣ оиладор мешуданд, солҳои 1970-1980 бошад дар сини 25-26 солагӣ модар мешуданд. Ҳоло бошад духтарони аврупоиву амрикоӣ синашон аз 30-гузашта бошад ҳам бархеи онҳо намехоҳанд, ки модар шаванд. Лек чанд садсолахо пеш ва хатто холо хам дар Афгонистон, Покистон ва кишвархои Африко духтарон дар сини 10-12 солаги оиладор шуда Модар мешавнд.

Бояд гуфт, ки дар дини Ислом ва байни миллати тоҷик мақоми Модарон бениҳоят баланд аст. Дар оилаи тоҷик бе розигии Модарон қабул қардани қарор муҳим оқибати нокомӣ дорад. Дар васи Модарон, як қатор шоирон, нависандаҳо, ҳофизон суруду шерҳои пурмазмун навиштаанду хондаанд.

Биҳишт зери қадами Модарон аст !!!

 

Суруду шерҳо дар васфи Модар (Оча)

 

Мерасад форам, ба гушам алаҳои модрам,
Зиндагӣ рангин бароям то дуои модрам,
Равзаи ризвони ҷонам, дар нигоҳи гарми уст,
Равзаи ризвони ҷонам, дар нигоҳи гарми уст,
Шодиҳои рузгори ман атои модрам,
Шодиҳои рузгори ман атои модрам,

***************

Зери шаҳболи муҳаббатҳои у гаштам калон,
Гираму бар дида молам хоки модарам,
Даст кашад бори гарони заҳматамро субҳу шом,
Даст кашад бори гарони заҳматамро субҳу шом,
Кист он гуяд чи кардам ман барои модарам,
Кист он гуяд чи кардам ман барои модарам,

******************

Панду андарсе, ки дорам аз баҳори зиндагӣ,
Накҳати аз гулситони ҳадяҳои модарам.
Чун шавад ғарқи хаёле равам бар худ фуру,
Мебари суи таманно бо нидои модарам,
Бо кадом ин ганҷи олам ранҷи ту бармекашам,
Бо кадом ин ганҷи олам ранҷи ту бармекашам,
Беҳтар аз ҳар як ганчи дунё бебаҳои модарам,
Беҳтар аз ҳар як ганчи дунё бебаҳои модарам.
Ибтидои чашмаи сидқу сафои модарам.

Шеър аз суруди Нигина Амонқулова

Инчунин нигардед ба суруди Хасан Хайдар дар васфи Модар >>>> 

Барои гирифтани шеърхои  бехтарин дар васфи модар тавсия мешавад, ки Модарномаи Мирзо Турсунзода ва ё Модарномаи Лоик Шералиро истифода баред дар кори иншои худ ё кори курсиятон.

Комментарии