Футболи Точикистон

Футбол дар Тоҷикистон яке аз ҳама муҳимтарин ва маъруфтарин намуди варзиш буда баъди он мақоми «Гуштин» ва «Бузкаши» дар ҷомеаи варзишии мардуми тоҷик шуҳрат дорад. Тоҷикистон дар рейтинги футболи ҷаҳон (ФИФА) ҷойи чандон бадро соҳиб нест ва дар маҷмуъ аз холи 10-бала ҷойи 7-умро аз охир, ишғол менамояд.  Хароҷотҳои солонаи Тоҷикистон дар бахши зиёда аз 10 млн сомониро ташкил карда нисфи он тавасути Федерасияи Футболи Тоҷикистон (ФФТ), сарф карда мешавад.

Футбол Таджикистан

Дар Ҷумҳурии Тоҷикистон расман зиёда аз 10 дастаи футболбозони шуҳратдошта мавҷуд аст ва дар байни онҳо мақоми чемпиондошта аз инҳо иборатанд:

  1. «Регар-ТадАЗ» (ш. Турсунзода) – чемпиони 7 каратаи ҶТ;
  2. «Истиқлол» (ш. Душанбе)  – чемпиони 4 каратаи ҶТ;
  3. «Вахш» (ш. Қургонтеппа) – чемпиони 3 каратаи ҶТ;
  4. «Варзоб» (ш. Душанбе) – чемпиони 3 каратаи ҶТ;
  5. «Равшан» (ш. Кӯлоб) –  чемпиони 2 каратаи ҶТ;
  6. «Ситора» (ш. Душанбе) – чемпиони 2 каратаи ҶТ;
  7. «Помир» быв. ССКА (ш. Душанбе) – чемпиони 2 каратаи ҶТ;
  8. «Динамо» (ш. Душанбе) –  1-маротиба дар соли 1996-ум..

Чих еле, ки мебинед дар руихатти чемпионҳои кишвар аз ҳама бештар дастаҳои футболи шаҳри Душанбе мебошанд (5-даста) ва инро бо дастгирии моляивӣ асос кардан мумкин аст. Масалан бо сабаби дар солҳои 2012-2013 дастаи Равшаи Кӯлобро аз ҷониби Агроинвестбонк дастгирии молиявӣ, кардан вай тавинист чемпион шавад. Ё дигар мисол: Бо сабаби дастгирии хуби молиявӣ дидани дастаи футболи Регари Тадаз аз ҷониби корхонаи арзизии кишвар ин даста метавонад дар аксар ҳолатҳо чемпион шавад.

Гарчанде, дастаҳои футболи шаҳрӣ бештар чемпион шаванд, ҳам вале бозингарони асосии он аз деҳот мебошанд. Яке аз омилҳои қобили зикршаванда дар он аст, ки мардуми шимоли Тоҷикистон дар футбол хело суст мебошанд.

Рақибони асосии дастаи футболбозони Тоҷикистон асосан аз кишварҳои ҳамсоя мебошанд ва онҳо дар ин бахш аз тоҷикон хело пешқадаманд. Тоҷикистон дар баъзе вақтҳо бо дастаи футболбозони Афғонистон дар рақибӣ-бозӣ афтида ғолиб мешавад. Ҳаводорони футболи тоҷик дар ҳолти бозӣ кардани дастаҳои футболӣ Эрону Тоҷикистон ва ё бо Афғонистону дигар давлатҳои Осиёи миёна муносибати дустона доранд.

Рейтинги Тоҷикистон дар футболи ҷаҳонӣ 

Рейтинг футбол Таджикистана в мире (ФИФА)

Тибқи ҳисоботҳои ФИФА (Федератсияи Байнанхалқии Футбол) аз ҳама холи баландаринро дар таърихи худ Тоҷикистон дар бахши футбол байни 200 давлати ҷаҳон моҳи июни соли 2013-ум ноил гашта ҷои 106-умро бо 314 хол, соҳиб гаштааст.

Тибқи нақши мазкур тамоили дастовардҳои футболи Тоҷикистон дар ҷахон, иникос гардидаанд. Мутобиқи ин маълумотҳо аз ҳама нишондиҳандаи бадтаринро Тоҷикистон соли 2004 соҳиб   гашт ки мақоми 197-умро гирифт ки ин қариб охирин чой аст.

Ҳамин тавр ҳолати футболи Тоҷикистон бо назардошти вазъи иқтисодиву ҷуғрофии кишвар нишондиҳандаҳои футболи тоҷикон баҳои чандон бадро соҳиб нест ва аниқтараш рейтинги Тоҷикистон дар байни 200 давлат 150-ум ҷойро дар моҳи марти соли 2016 –ум мебошад.  Аз нишондиҳандаҳои Тоҷикистон бадтар сатҳи футболи Ҳиндустон, Малайзия, Индонезия, ва дигар кишварҳо мебошанд, ки аҳоливу иқтидори иқтисодӣ ва аз дигар ҷабҳаҳо дида бештар бартарият нисбат ба Тоҷикистон, доранд.

Дар ҷаҳони имрӯза дастаҳои мунтахаби футболи кишварҳои Узбекистон, Қирғизистон, Туркманистон, Армения ва умуман ҳамаи давлатҳои собиқ шӯравӣ ва Маливу Балӣ ва ғайраҳо беҳтар аз дастаи мунтахаби футболбозони Тоҷикистон худро нишон дода мақоми баландтар доранд.

Дастовардҳои Тоҷикистон дар футболи ҷаҳонӣ:

  • Соҳиби Кубки даъват АФК: 2006
  • Мукофоти нуқрагин аз Финалистони Кубки даъват АФК: 2008
  • Муофоти биринҷӣ Кубки даъват АФК: 2010

Аз ҳама фаъолтарин шаҳрвандони тоҷик асосан дар минтақаҳои кӯҳии кишвар зиндагонӣ менамоянд. Дар поён руихати онҳо аз руи мавқеъ номбар шудаанд:

  1. ПОМИР (ВМКБ) – Бахусус ноҳияи Шуғнон ;
  2. Водии Рашт – бахусус мардуми Тоҷикобод.
  3. Минтақаи Кӯлоб  – шаҳрвандони шаҳри Кулоб;
  4. Кӯрғонтеппа – мардуми ноҳияҳои Қумсангир, Вахш ва Колхозобод;
  5. Водии Ҳисор – Шаҳринав, Ваҳдат ва Ҳисор;
  6. Водии Зарафшон – ноҳияи Панҷакент;
  7. Минтақаи Хуҷанд – бачаҳои Ӯротепа, Б. Ғаффурова, Конибодом ва Исфара.

Мувофиқи маълумотҳои хориҷиён аз ҳама қимматтарин футболбозони тоҷик, ин  Фарҳод Восиев (200 ҳаз. $), Нуриддин Давронов (150 ҳаз. $) и Хуршед Маҳмудов (100 ҳаз. $) мебошанд.

Роҳбари ва идораи Футболи Тоҷик

Штаб-квартира находится в Душанбе. Занимается организацией национального чемпионата, национальных кубков и суперкубка, сборных страны, поддержкой, развитием и популяризацией всего футбола в стране. Президентом федерации является Рустам Эмомали (сын президента РТ).

Футбол мисли дигар намудҳои варзиш дар Тоҷикистон аз ҷониби давлат- Федератсияи Футболи Тоҷикистон ба танзим дароварда шуда роҳбарии умумиро ба душ дорад. Бинои асосии ФФТ дар шаҳри Душанбе мебошад.

Федератсия соли 1936 ташкил ёфтааст ва дар солҳои истиқлоляит дар соли 1994 бо номи Федератсияи Футболи Тоҷикистон номгузорӣ шуда эҳё карад шуд ва худи ҳамон сол аъзои ФИФА ва АФК қабул карда шуд.

ТРЕНЕРҲОИ ДАСТАИ МУНТАХАБИ ФУТБАЛИ ҶТ

1992 – 1994   Шариф Назаров
1994 – 1995   Владимир
Ғуломҳайдаров
1996 – 1997    Абдулло Муродов
1997 – 1998   Зоир Бабоев
1999 – 2000   Шариф Назаров
2000 – 2003   Сало
ҳиддин Ғафуров
2003 – 2004   Шариф Назаров
2004 – 2006   Зоир Бабоев
2004 – 2006   Шариф Назаров
2007 – 2008  Ма
ҳмадҷон Ҳабибуллоев
2008 – 2011 П
ӯлод Қодиров
2011 – 2012  Алим
ҷон Рафиқов аз Руссия
2012 – 2013  Кемал Алиспахич аз Босния ва Герсеговина
2012 – 2013  Никола Кавазович аз Сербия
2013 – 2013  Мубин Эргашев
2013 – 2015  Му
ҳсин Муҳаммадиев аз Руссия
2015 – 2016  Мубин Эргашев

Маълумоти иловагиро дар бораи футболи Тоҷикисто дар саҳифаи http://life.ansor.info/futbol_tajikistan/ метавонед дарёфт намоед !

Комментарии